MEGO.com.vn
Bao anh Dat Mui Adv
UBND tỉnh Cà MauBáo ảnh Đất Mũi OnlineThời sựChính trịKinh tế - Xã hộiTin Cà Mau 24 giờ quaThế giớiPháp luậtThủy sảnKhoa họcGiáo dụcNhiếp ảnhDu lịchPhụ nữTruyện kể Bác Ba PhiẨm thực Nam bộBáo Đất Mũi cuối tuần
THÀNH VIÊN
Email
Password
» Đăng ký mới
» Quên mật khẩu?

Báo ảnh Đất Mũi Online
Giấy phép số 55/GP-TTĐT cấp ngày 18/03/2011
Quyền Tổng biên tập:
TRỊNH XUÂN DŨNG

Toà soạn Báo ảnh Đất Mũi ĐC : số 57AB Phan Đình Phùng - tp.Cà Mau - Cà Mau
Tel : +84 (780) 3822062 / 3822065 / 3831915
Fax : +84(780) 3822060
Email : bientapdatmui@yahoo.com.vn

GIỚI THIỆU

Thống kê website:
Truy cập: 62939965 lượt
Hiện có 118 đang trực tuyến
Trang chủ » Giới thiệu » Hướng dẫn » Liên hệ »
 
Thế giới
(Update: 11:36, 17/09/2009 )

Nếp sống văn minh đô thị và ứng xử văn hóa phải đi liền theo đà phát triển của các đô thị

Mô hình Thủ đô Văn hóa châu Âu
    Một nghiên cứu năm 2004 của Liên hiệp châu Âu (EU) cho thấy việc bình chọn danh hiệu Thủ đô Văn hóa châu Âu (The European Capital of Culture) trong đó có nhấn mạnh đến văn minh đô thị và ứng xử văn hóa là một xung lực rất lớn, để tạo ra bộ mặt mới cho các thành phố châu Âu vốn đang bị giảm mức độ văn minh do tình trạng dân nhập cư từ nhiều nơi đổ về và những dị biệt trong nhận thức về văn minh đô thị của từng cộng đồng, từng sắc dân. Việc bắt một người dân mới nhập cư từ Ethiopia đến Anh tuân thủ các nguyên tắc văn minh đô thị của nước sở tại là điều rất khó, nếu việc giáo dục tuyên truyền không đến được với họ. Tại một số thành phố ở Canada như Vancouver, tình hình văn minh và trật tư đô thị ngày càng xuống cấp cũng do tình hình kinh tế sa sút, số người thất nghiệp tăng. Những cuộc đình công của công nhân gom rác đã làm cho thành phố này thành hang ổ của chuột một thời giống như thành phố Naples của Ý năm nào. Mới đây, Nghiệp đoàn tài xế xe buýt Vancouver đã bày tỏ mối quan ngại về sự gia tăng những vụ tấn công nhắm vào các tài xế xe buýt, sau khi xảy ra một vụ tệ hại nữa vào đêm 11.9 trên một chiếc xe buýt đi trên tuyến đường Canada Way và Stanley Street ở Burnaby. Các nhân chứng cho biết, một gã say đã hét vào mặt các hành khách và sau đó tiểu tiện trên xe buýt. Bị tài xế ngăn chặn, y đã đấm vào bác tài khi bị lôi ra ngoài xe, rồi phá một cửa lên xuống và hai cửa sổ. Don Macleod, chủ tịch nghiệp đoàn tài xế xe buýt cho biết, những vụ tấn công như vậy ngày càng phổ biến trong hai tuần qua và đang có chiều hướng tăng thêm. “Đây chính là mối lo của chúng tôi” – ông nói, và đề nghị chính phủ có những phương thức đối phó cấp thời với tệ nạn này, mà trước hết là xử phạt nặng những kẻ tấn công tài xế xe buýt. Vấn nạn lái xe khi say rượu tại các thành phố phương Tây đang có chiều hướng tăng, buộc chính quyền phải có các biện pháp thích đáng cho từng khu vực, cụ thể là phạt thật nặng những người vi phạm, thu hồi bằng lái trên 1 năm và bắt thi lại.




Hồ Gươm

    Danh hiệu Thủ đô Văn hóa châu Âu mỗi năm bầu lại một lần đã cho phép tất cả các thành phố ở châu Âu có cơ hội thắng giải, nếu thực hiện tốt nếp sống văn minh đô thị và ứng xử cộng đồng trong năm đó. Lợi ích kinh tế xã hội và du lịch của thành phố  được trao giải là rất lớn, du khách sẽ đến nhiều hơn. Thoạt đầu danh hiệu Thủ đô Văn hóa châu Âu có tên là Thành phố Văn hóa châu Âu (European City of Culture) khi nó mới ra đời vào năm 1983. Đây là sáng kiến của bà Melina Mercouri, Bộ trưởng Văn hóa Hy Lạp lúc đó. Danh hiệu Thành phố Văn hóa châu Âu đầu tiên về tay thành phố Athens của Hy Lạp năm 1985. Khi nước Đức giữ cương vị chủ tịch EU năm 1999, danh hiệu Thành phố Văn hóa được đổi tên thành Thủ đô Văn hóa châu Âu. Muốn đạt được danh hiệu này, các thành phố phải sạch, xanh, các công trình công ích phục vụ dân chúng phải đầy đủ và hoạt động bảo tồn bảo tàng phải được làm thường xuyên. Ngoài ra, ứng xử văn hóa và lối sống trong cộng đồng cũng được xét đến, trong đó có cả vấn đề kỳ thị chủng tộc.


Trên xe buýt


Tại một khu vui chơi

Ứng xử văn hóa là một hành vi không phải lúc nào cũng đến từ tinh thần tự nguyện, mà có lúc là do áp lực của luật pháp
    Chính vì vậy mà tại các nước tiên tiến, pháp luật qui định những khoản phạt rất nặng cho các hành vi vi phạm văn hóa, xâm hại đến quyền lợi của người khác và cộng đồng. Không chỉ phạt tại chô,î mà có khi thủ phạm bị phạt nguội từ các đoạn băng ghi hình như hút thuốc bừa bãi trong khách sạn hay xả rác ngoài đường phố. Một chuyên gia về văn hóa đô thị nhận xét: “Pháp luật phải được xem là biện pháp cuối cùng và cần thiết để trừng phạt những ai không chịu tuân thủ các qui tắc văn minh đô thị, dù biết hoặc không biết”. Ý thức, lương tâm, tinh thần trách nhiệm là 3 yếu tố hàng đầu trong việc thực hiện nếp sống văn minh đô thị và ứng xử có văn hóa, nhưng khi 3 yếu tố này không được xem trọng, luật pháp phải can thiệp. Ngoài giáo dục ý thức thì xử phạt các vi phạm cũng góp phần tạo ra thói quen sống có văn hóa và văn minh, tôn trọng người khác và cộng đồng. Giáo dục ý thức phải đi vào cộng đồng bằng các chương trình cụ thể chứ không phải bằng văn bản và truyền thông không mục đích. Tuyên truyền văn minh đô thị không nên làm đại trà, chung chung nhắm vào đám đông mơ hồ, mà phải nhắm vào một loại đối tượng rõ ràng. Như giáo dục về luật lệ giao thông nên nhắm vào đối tượng các học sinh từ bậc tiểu học và những tài xế đi lại thường xuyên trên xa lộ. Cần nhớ là cung cấp thông tin và kiến thức đầy đủ về nếp sống văn minh và ứng xử văn hóa không có nghĩa là sẽ thay đổi được thái độ hành vi của một số người, vốn ích kỷ chỉ biết có mình. Biết hút thuốc có hại, biết xả rác nơi công cộng là hành vi xấu nhưng nhiều người vẫn làm, đặc biệt là khi không có ai nhìn thấy. Kêu gọi tự giác ở chỗ không có ai quan sát là điều rất khó tại những nước mà nếp sống văn minh đô thị và ứng xử văn hóa chưa trở thành thói quen. Thậm chí ngay chốn đông người như ở ngã tư hay trên xe buýt, một số người vẫn cư xử rất thiếu văn hóa, như vượt đèn đỏ, giành chỗ, vì họ nghĩ là sẽ khó có dịp gặp lại lần thứ 2 những người cùng ngồi chung xe hay đứng tại ngã tư với mình, nên không việc gì phải “nhìn trước ngó sau”. Hiện nay trên các mạng xã hội và báo đài, người ta cũng đang bàn nhiều về các hành vi cư xử thiếu văn hóa trên thế giới ảo như tung tin đồn nhảm, chửi bới nhau, comment bừa bãi và làm bẩn các diễn đàn bằng những ngôn từ bẩn thỉu. Ứng xử trong thế giới ảo là cánh tay nối dài của hành vi ứng xử trong đời thật.


Trước siêu thị


Trên ao hồ

Văn minh đô thị tăng dần theo mức độ phát triển
    Ở các nước tiên tiến, nơi nếp sống văn minh đô thị và ứng xử văn hóa đã trở thành nề nếp thì bất cứ ở môi trường nào, không người, có vài người hay đông người thì tính tự giác cũng rất cao. Gặp đèn đỏ thì phải dừng lại. Nhấn còi giới hạn hoặc không nhấn còi. Rác phải được bỏ đúng địa chỉ của nó là thùng rác, chứ không phải nơi nào khác. Tiểu tiện cũng thế. Đến nơi công cộng như vườn hoa công viên phải tôn trọng vệ  sinh và cảnh quan; không bẻ hoa, ngắt cành, tránh những cử chỉ không đẹp, yêu đương quá giới hạn cho phép, gây phiền hà cho người chung quanh. Ý thức tự giác sẽ biến dần thành thói quen. Những người được sống trong xã hội có ý thức tự giác cao trong ứng sử với môi trường khi nhai kẹo cao su hoặc khi uống xong chai nước suối sẽ tìm một thùng rác để vất, chứ không vất bừa. Họ sẵn sàng cầm rác ở trên tay để đi một đoạn đường dài hay tạm bỏ vào túi. Nhưng đến lưu cư lâu ngày trong một xã hội bề bộn, có hành vi đối xử tồi tệ với môi trường, với người khác và cộng đồng, “người lạ” cũng rất dễ lây bệnh, vì “gần mực thì đen”. Ngược lại, một người từ nước kém phát triển đến sống tại nước đã phát triển cũng sẽ thay đổi dần hành vi văn hóa của mình để thích nghi với môi trường mới, rồi biến dần thành thói quen và vẫn tiếp tục áp dụng nó khi trở về nước. Dĩ nhiên, có những kẻ mang hành vi xấu sang nước khác, dẫn đến tù tội hay bị trục xuất.


Trong công viên


Ai xả cứ xả, ai gom cứ gom

    Tính tự giác trong cách ứng xử với môi trường chỉ được nhân rộng khi con người được giáo dục đúng đắn về nếp sống văn minh đô thị, cách giao tiếp ứng xử giữa người và người, giữa người với môi trường, từ lúc còn ngồi ghế tiểu học. Học sinh sẽ biết tự khép mình vào khuôn khổ trong các hành vi văn hóa như một thành phần của cộng đồng, chứ không phải như một cá nhân riêng lẻ muốn làm gì thì làm. Một bài học tại Singapore cho thấy, thập niên 1970, chính phủ Singapore đã thuê các chuyên gia phát triển cộng đồng từ Israel qua để tổ chức từng khu phố, tập huấn cho cán bộ và người dân về cách tổ chức khu phố đô thị và tập huấn về tinh thần cộng đồng, tức là tổ chức và thực hiện từ dưới lên, chứ không phải áp đặt từ trên xuống.

Chính quyền phải làm gương và làm đúng những gì đề ra
    Dĩ nhiên, đi đầu trong việc tuân thủ nếp sống văn minh đô thị và ứng xử văn hóa phải bắt đầu từ chính quyền, mà cụ thể là từ các công sở và những người mà do đặc thù công việc có nhiều tiếp xúc với dân, với cộng đồng và môi trường, như: hải quan, quản lý thị trường, nhân viên y tế. Khi chính quyền đối đãi tệ hại với môi trường và có các hành vi không phải trong giao tiếp, ứng xử thì người dân cũng sẽ bắt chước làm theo. Ngoài việc làm gương còn phải có các chương trình giáo dục và vận động đúng, để người dân tham gia vào công cuộc thực hiện nếp sống văn minh đô thị. Tại các nước tiên tiến, nếp sống văn minh đô thị bắt đầu ngay từ vỉa hè và những khu buôn bán. Luật lệ rõ ràng và các khoản phạt cũng vậy. Không có các ngoại lệ hay chiếu cố. Mọi người dân đều bình đẳng khi sử dụng những tiện ích chung và công trình chung. Từ đây, vấn đề vi phạm lấn chiếm vỉa hè, lòng lề đường sẽ giảm mạnh.


Văn hóa trong ứng xử

    Những nước đang trong quá trình công nghiệp hóa với những công trình xây dựng chồng chéo lên nhau, như: cấp thoát nước, viễn thông, cầu đường, việc thực hiện nếp sống văn minh và trật tự đô thị đúng theo bài bản là rất khó. Cách ứng xử văn hóa cũng vậy, khi môi trường sống hoặc đi lại căng thẳng như kẹt xe, ngập nước rất dễ khiến người ta có những cách cư xử không phải với nhau. Tuy nhiên, nếu có phương cách đúng vẫn có thể thực hiện được nếp sống văn minh đô thị và ứng xử văn hóa ở một mức độ chấp nhận được, rồi nâng dần lên cùng với đà phát triển của đất nước. Ví dụ như xây dựng các nhà vệ sinh công cộng phục vụ du khách và những ai có nhu cầu. Nếu không, nhiều thành phố sẽ trở nên rất xấu dưới mắt du khách nước ngoài và họ sẽ không đến lần thứ 2.

    Đối với những ai thường có dịp ra đi nước ngoài thì không khó gì để nhận thấy các thành phố càng tiên tiến càng sạch đẹp và văn minh đô thị được đẩy lên mức cao cùng với cách ứng xử văn hóa, như đối đãi với người tàn tật chẳng hạn. Kinh tế phát triển, không còn ưu tư về cơm áo gạo tiền cũng là một trong các yếu tố giúp người dân tại các nước này coi trọng văn minh đô thị và ứng xử văn hóa hơn. Sự tranh giành hơn thua hầu như ít thấy, mà đây là một trong những yếu tố khiến cuộc sống đô thị tại các nước nghèo thêm nhếch nhác.

    Mọi công dân đều có trách nhiệm xây dựng xã hội văn minh, xây dựng nếp sống văn hóa, nhất là ở nơi công cộng. Đừng để cho các hành vi thiếu văn hóa làm ô nhiễm môi trường sống tại các đô thị, cả vật chất lẫn tinh thần.

LÊ TÂY SƠN
(Theo Urban civilized lifestyle, the GuardianThe European Capital of Culture - The Times10.9)

sendmail Gởi đi comment Ý kiến bạn đọc [0] comment Lượt xem [4160]
(Update: 11:36, 17/09/2009 )

Orther news:


[ Đầu trang ] [ Quay lại ]

Giới thiệu trang này cho bạn bè
Chúc quý vị một ngày hạnh phúc và vui khỏe!
QUẢNG CÁO

  Bản quyền ® 2006-2012 của Báo ảnh Đất Mũi Online - Việt Nam. Bảo lưu mọi quyền.
Thiết kế và phát triển bởi MEGO phiên bản MegoSource αCMS 2.8 Beta
BÁO ẢNH - CƠ QUAN THUỘC UBND TỈNH - TIẾNG NÓI CỦA NHÂN DÂN CÀ MAU
MEGO.com